Przemówienie

na otwarcie wystawy „W obronie wspólnych wartości”

w Centralnym Domu Polski w Adelaide

w dn. 1.12.2002 r. godz. 14.00

Szanowni Państwo,

W imieniu władz III Rzeczypospolitej Polskiej chciałbym bardzo serdecznie powitać Państwa dzisiaj w Centralnym Domu Polskim w Adelaide na otwarciu wystawy „W obronie wspólnych wartości”.

Chciałem tu gorąco podziękować Panu Prezesowi Jerzemu Misiakowi za zaproszenie mnie na uroczystość oficjalnego otwarcia wystawy. Gdyby nie kombatanci z SPK z Adelaide, najprawdopodobniej nie mielibyśmy dzisiaj tutaj otwarcia tej wystawy. Jeszcze raz dziękuję za pomoc i cierpliwość. Prawdziwy to dla mnie zaszczyt i przyjemność uczestniczyć w tej imprezie.

Wystawa ta została stworzona z myślą o całej Polonii kombatanckiej na świecie, w Australii, a w szczególności w Adelaide.

Prezentuje one przełomowe dla historii Polski wydarzenia XX wieku. Powstała w oparciu o różnorodne źródła archiwalne, w tym m.in. zagraniczne: deklaracje rządów, wypowiedzi wybitnych dowódców, oświadczenia polityków, depesze agencyjne, zdjęcia i rysunki, a także materiały filatelistyczne. Na 50 planszach – odwołując się również do wcześniejszych wydarzeń historycznych – wystawa prezentuje historię Polski poczynając od września 1939 r., a kończąc na 1999 r. – ukoronowanie polskiej drogi do niepodległości i przyjęcie jej w poczet demokratycznych państw świata, czego jednym z wyrazów było uzyskanie członkostwa NATO. Chciałbym tu przypomnieć, że pierwsze polskie zgłoszenie do tej organizacji podpisał już w 1951 r. gen. Anders.

Myślę, że macie Państwo dzisiaj okazję wspomnieć wydarzenia, o których dawniej można tylko było mówić po cichu, wśród przyjaciół. Chodzi mi w szczególności o wydarzenia dotyczące agresji ZSRR na Polskę, która nastąpiła 17 września 1939 r. czy mord więźniów polskich w Katyniu, do czego władze ZSRR przyznały się dopiero w 1990 r. Plansze prezentują historię polskich oddziałów obecnych na wielu frontach i w licznych zakątkach świata. Znajdziecie tu też Państwo wspomnienie bohaterskiej walki żołnierzy Armii Krajowej. Natkniecie się tu też na coś, czym możemy się z dumą pochwalić – naszym wkładem w rozszyfrowanie niemieckiej maszyny szyfrującej Enigma. Z czasów powojennych, takim szczególnym elementem jest pamięć ofiar represji w latach 1944-1956 ciemiężonych przez ówczesny aparat bezpieczeństwa w Polsce. Odzwierciedlanie znajdują tu też wszystkie zrywy społeczne w Polsce. Możemy też przypomnieć sobie wybór Polaka na Papieża oraz narodziny Solidarności, a także rolę tych czynników w demontażu Układu Jałtańskiego i w nadawaniu obecnego kształtu politycznego Europie.

W dużej części tych wydarzeń historycznych Wy Państwo – nasza znamienita Polonia w Adelaide – braliście czynny udział ! Wy byliście świadkami tych historii, Wy tworzyliście tę historię !

Dzisiejsza wystawa jest formą spłacanie długu przez daleką Polskę wobec tych wszystkich jej córek i synów, którzy kiedyś dzielnie walczyli o jej wolność i niepodległość, którzy walczyli i nadal walczą o jej lepsze jutro, dla ich idei polskości i lepszej Polski. W imieniu władz II Rzeczypospolitej Polskiej pragnę Państwu bardzo gorąco za to wszystko podziękować.

Proszę Państwa – myślę też, że dzisiejsza impreza pokazuje, iż Wy wszyscy czujecie się Polakami i chcecie nimi nadal pozostać. Nadal interesujecie się tym, co dzieje się w dzisiejszej Polsce, co ta Polska ma Wam do zaoferowania. W imieniu władz polskich gratuluję Wam takiej postawy i dziękuję za zaufanie, jakim nas obdarzacie.

Ekspozycja pokazuje jak Polska wyrastała na młode demokratyczne państwo, o nowoczesnej gospodarce. Przedstawia też jej dochodzenie do członkostwa w Unii Europejskiej spodziewane od połowy 2004 r. Jest to coś, z czego powinniśmy wszyscy być dumni i czym możemy się poszczycić jako Polacy w tym wielokulturowym społeczeństwie australijskim.

Wystawa ta ma jeszcze jeden wymiar. Wbrew pozorom, Wasza obecność jest niezwykle ważna dla przyszłości młodych ludzi ze środowiska polskiego mieszkających w Adelaide. Sądzę, że Wasza obecność dzisiaj nakłada też na Was pewne obowiązki. Daje nadzieje, że będziecie dbać o to, żeby pielęgnować i przekazywać polską historie  i tradycje młodemu pokoleniu. Nie zapominajcie, że będąc Australijczykami jesteście również Polakami. Od Was zależy czy nasza młodzież dumna będzie ze swojego polskiego pochodzenia i czy będzie potrafiła dbać o sprawy polskie. To jest Wasza zbiorowa odpowiedzialność.

Jest dla mnie ogromną satysfakcją i radością, że mogę kierować swoje słowa do rodaków, którzy przychodząc dzisiaj na wystawę - tutaj na antypodach - dają wyraz swojemu umiłowaniu ojczyzny – Polski.

W imieniu władz polskich, chciałbym jeszcze raz bardzo serdecznie podziękować wszystkim Państwu za Wasz wkład w walkę w obronie Ojczyzny na wszystkich frontach II wojny światowej oraz za Waszą wielką i niezwykle efektywną pomoc w odzyskaniu niepodległości oraz późniejszą pracę dla dobra Rzeczypospolitej. Bądźcie nadal ambasadorami polskości w Australii ! Proszę przyjąć moje najlepsze życzenia wszystkiego najlepszego na dalsze lata życia, dalszych sukcesów w pracy oraz dużo zdrowia dla wszystkich Państwa w Adelaide.

Wiem, że jesteście wszyscy Państwo bardzo zajęci codziennymi obowiązkami. Jesteście bardzo aktywni na niwie działalności polonijnej. Ale chciałbym Państwa zachęcić, abyście może już tym razem sami próbowali organizować własne wystawy, podobne do dzisiejszej. Tematyka może być bardzo zróżnicowana: począwszy od historii Polonii w Adelaide czy całej Południowej Australii, a skończywszy na bardzo wąskich wycinkach Waszego tutaj życia, czy to politycznego, gospodarczego czy kulturalnego.

Szanowni Państwo, mam nadzieję że dzisiejsza wystawa stanowić będzie początek nowej współpracy Polonii w Adelaide z Ambasadą Polską w Australii.

Na zakończenie, chciałbym wszystkim Państwu życzyć niezapomnianych wrażeń, miłych wspomnień oraz jak najgłębszych przeżyć na wystawie „W obronie wspólnych wartości”. 

Marek Malarski
charge d'affaires
  Ambasada RP w Kanberze